Skip to main content

Grupa kliniczna

Zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne i pokrewne

Spektrum rozpoznań, w których obecne są natrętne myśli, impulsy, sprawdzanie, unikanie, rytuały albo powtarzalne zachowania trudne do przerwania. TMS może być rozważany indywidualnie w logice spektrum OCD, nie jako automatyczne wskazanie.

Wymiary różnicujące

Co różnicuje rozpoznania w tej grupie

W praktyce klinicznej znaczenie mają nie tylko nazwa rozpoznania, ale także czas trwania objawów, ich nasilenie, wpływ na funkcjonowanie, współwystępowanie innych trudności, wcześniejsza odpowiedź na leczenie oraz aktualne bezpieczeństwo pacjenta.

Czas trwania objawów dni / tygodnie / miesiące / lata
Nasilenie i wpływ łagodne / umiarkowane / ciężkie
Wzorzec przebiegu epizodyczny / nawracający / przewlekły
Współwystępowanie somatyczne / psychiatryczne
Dotychczasowe leczenie brak / częściowa odpowiedź / brak odpowiedzi
Bezpieczeństwo kliniczne czynnik bezpieczeństwa

Jednostki w tej grupie

Rozpoznania należące do grupy „zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne i pokrewne”

Do tej grupy należą między innymi OCD / nerwica natręctw, dysmorfofobia (BDD), hipochondria (lęk o zdrowie), trichotillomania i zbieractwo (hoarding). Poszczególne rozpoznania różnią się obrazem objawów, czasem trwania, nasileniem zaburzeń funkcjonowania i odpowiedzią na leczenie.

Hipochondria (lęk o zdrowie)

Hipochondria, współcześnie często opisywana jako zaburzenie lękowe o zdrowie, polega na uporczywym lęku przed poważną chorobą i interpretowaniu zwykłych odczuć z ciała jako sygnału zagrożenia. Objawom mogą towarzyszyć powtarzalne badania, sprawdzanie, szukanie zapewnień, monitorowanie ciała lub unikanie lekarzy. W PHOENIX hipochondria jest rozumiana jako zaburzenie ze spektrum OCD i pokrewnych; w wybranych przypadkach można rozważyć kwalifikację do TMS w logice spektrum OCD.

Czytaj więcej →

OCD / nerwica natręctw

Zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne z natrętnymi myślami i kompulsjami. TMS ma tu najlepiej ugruntowane miejsce w tej grupie, po kwalifikacji i analizie dotychczasowego leczenia.

Czytaj więcej →

Trichotillomania

Trichotillomania polega na powtarzalnym wyrywaniu włosów, które prowadzi do widocznej utraty owłosienia, cierpienia i ograniczenia funkcjonowania. Może mieć charakter automatyczny, nawykowy, impulsywny albo poprzedzony napięciem i zakończony chwilową ulgą. W ICD-11 należy do zaburzeń zachowań powtarzalnych skoncentrowanych na ciele, w grupie OCD i pokrewnych. W PHOENIX w wybranych przypadkach można rozważyć kwalifikację do TMS w logice spektrum OCD.

Czytaj więcej →

Zbieractwo (hoarding)

Zbieractwo, czyli hoarding disorder, polega na trwałej trudności w pozbywaniu się rzeczy, silnym dyskomforcie przy wyrzucaniu oraz gromadzeniu przedmiotów do stopnia, który ogranicza korzystanie z przestrzeni życiowej. W ICD-11 należy do zaburzeń obsesyjno-kompulsyjnych i pokrewnych, choć nie zawsze ma klasyczne obsesje jak OCD. W PHOENIX w wybranych przypadkach można rozważyć kwalifikację do TMS w logice spektrum OCD.

Czytaj więcej →

Dysmorfofobia (BDD)

Dysmorfofobia, czyli body dysmorphic disorder, polega na uporczywym zaabsorbowaniu postrzeganym defektem wyglądu, który dla otoczenia jest niewidoczny albo niewielki. Objawom często towarzyszą powtarzalne zachowania: sprawdzanie w lustrze, porównywanie, maskowanie, szukanie zapewnień, unikanie ludzi albo wielokrotne procedury kosmetyczne bez trwałej ulgi. W PHOENIX dysmorfofobia jest rozumiana jako zaburzenie ze spektrum OCD i pokrewnych; w wybranych przypadkach można rozważyć kwalifikację do TMS w logice spektrum OCD.

Czytaj więcej →

Znaczenie diagnostyczne i terapeutyczne

Ta sama grupa, różne decyzje kliniczne

Rozpoznania należące do tej samej grupy mogą wymagać odmiennego postępowania. Znaczenie mają dotychczasowe próby leczenia, tolerancja farmakoterapii, choroby współistniejące, dokumentacja, przebieg objawów i aktualne bezpieczeństwo pacjenta.

Możliwe dalsze postępowanie

Wybór metody zależy od pełnego obrazu, nie od samej nazwy rozpoznania

Dalsze postępowanie może obejmować diagnostykę psychiatryczną, psychologiczną lub neuropsychologiczną, analizę dokumentacji, farmakoterapię, psychoterapię albo kwalifikację do metod zaawansowanych, jeżeli istnieją ku temu wskazania. Sama nazwa rozpoznania nie przesądza o wyborze metody.

Diagnoza

Konsultacja i uporządkowanie dotychczasowego obrazu klinicznego.

Farmakoterapia

Dobór leczenia odpowiedni do rozpoznania, historii leczenia i tolerancji.

Psychoterapia

Leczenie samodzielne lub wspierające farmakoterapię, zależnie od obrazu.

Metody zaawansowane

Rozważane wyłącznie po kwalifikacji i ocenie przeciwwskazań.
  • Dysmorfofobia (BDD)

    Dysmorfofobia, czyli body dysmorphic disorder, polega na uporczywym zaabsorbowaniu postrzeganym defektem wyglądu, który dla otoczenia jest niewidoczny albo niewielki. Objawom często towarzyszą powtarzalne zachowania: sprawdzanie w lustrze, porównywanie, maskowanie, szukanie zapewnień, unikanie ludzi albo wielokrotne procedury kosmetyczne bez trwałej ulgi. W PHOENIX dysmorfofobia jest rozumiana jako zaburzenie ze spektrum OCD i pokrewnych; w wybranych przypadkach można rozważyć kwalifikację do TMS w logice spektrum OCD.
  • Zbieractwo (hoarding)

    Zbieractwo, czyli hoarding disorder, polega na trwałej trudności w pozbywaniu się rzeczy, silnym dyskomforcie przy wyrzucaniu oraz gromadzeniu przedmiotów do stopnia, który ogranicza korzystanie z przestrzeni życiowej. W ICD-11 należy do zaburzeń obsesyjno-kompulsyjnych i pokrewnych, choć nie zawsze ma klasyczne obsesje jak OCD. W PHOENIX w wybranych przypadkach można rozważyć kwalifikację do TMS w logice spektrum OCD.
  • Trichotillomania

    Trichotillomania polega na powtarzalnym wyrywaniu włosów, które prowadzi do widocznej utraty owłosienia, cierpienia i ograniczenia funkcjonowania. Może mieć charakter automatyczny, nawykowy, impulsywny albo poprzedzony napięciem i zakończony chwilową ulgą. W ICD-11 należy do zaburzeń zachowań powtarzalnych skoncentrowanych na ciele, w grupie OCD i pokrewnych. W PHOENIX w wybranych przypadkach można rozważyć kwalifikację do TMS w logice spektrum OCD.
  • Hipochondria (lęk o zdrowie)

    Hipochondria, współcześnie często opisywana jako zaburzenie lękowe o zdrowie, polega na uporczywym lęku przed poważną chorobą i interpretowaniu zwykłych odczuć z ciała jako sygnału zagrożenia. Objawom mogą towarzyszyć powtarzalne badania, sprawdzanie, szukanie zapewnień, monitorowanie ciała lub unikanie lekarzy. W PHOENIX hipochondria jest rozumiana jako zaburzenie ze spektrum OCD i pokrewnych; w wybranych przypadkach można rozważyć kwalifikację do TMS w logice spektrum OCD.
  • OCD / nerwica natręctw

    Zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne (OCD, dawniej: nerwica natręctw) obejmuje natrętne, niechciane myśli, obrazy lub impulsy oraz kompulsje — jawne rytuały albo czynności mentalne wykonywane w celu zmniejszenia napięcia. Leczenie OCD zwykle obejmuje farmakoterapię oraz psychoterapię poznawczo-behawioralną z ekspozycją i powstrzymaniem reakcji (CBT/ERP). U części pacjentów, mimo wieloletniego leczenia, pozostają nasilone objawy, unikanie, rytuały i ograniczenie codziennego funkcjonowania. W takich sytuacjach można rozważać przezczaszkową stymulację magnetyczną TMS w protokole właściwym dla OCD — po analizie dokumentacji, wcześniejszego leczenia i kwalifikacji lekarskiej.