Skip to main content

Leczenie depresji w ciąży - bezpieczeństwo i skuteczność TMS

Leczenie depresji w ciąży metodą TMS | PHOENIX Centrum Psychomedyczne

Depresja w ciąży stanowi znaczący problem zdrowotny, mający istotny wpływ na stan zdrowia zarówno matki, jak i rozwijającego się płodu. Liczne badania naukowe dostarczają przekonujących dowodów na to, że nieleczenie depresji w ciąży może prowadzić do negatywnych konsekwencji dla dziecka, w tym poronienia, przedwczesnego porodu, niskiej masy urodzeniowej oraz zwiększonego ryzyka wystąpienia zaburzeń psychicznych w przyszłości.1 Z tego względu niezwykle istotne jest, aby kobiety w ciąży cierpiące na depresję otrzymywały właściwe leczenie.

Dla pacjentów z depresją dostępne są różnorodne opcje terapeutyczne, takie jak farmakoterapia czy psychoterapia, jednak w przypadku kobiet w okresie ciąży istnieje konieczność zastosowania metod, które minimalizują ryzyko dla płodu, jednocześnie przynosząc wymierne korzyści dla matki. TMS może stanowić odpowiedź na te potrzeby, gdyż pozwala na nieinwazyjne i celowane oddziaływanie jedynie na wybrane obszary mózgu pacjentki, co może przyczynić się do poprawy jej stanu psychicznego bez wpływu na rozwój płodu.


Zagrożenia związane z nieleczoną depresją w ciąży

Ryzyko dla matki

Nieleczona depresja w ciąży może prowadzić do negatywnych konsekwencji dla zdrowia matki, zarówno fizycznego, jak i psychicznego. Kobiety z depresją są bardziej narażone na rozwój chorób somatycznych, takich jak cukrzyca czy choroby sercowo-naczyniowe2, co może dodatkowo obciążać organizm w trakcie ciąży. Skutki psychiczne depresji obejmują trudności w nawiązywaniu relacji z dzieckiem oraz zwiększone ryzyko wystąpienia depresji poporodowej3, co może wpłynąć na zdolność matki do radzenia sobie z nowymi wyzwaniami związanymi z macierzyństwem.

Ryzyko dla dziecka

Nieleczona depresja w ciąży może wpływać na rozwój płodu i zdrowie dziecka nie tylko w okresie prenatalnym, ale także w dłuższej perspektywie. Badania wykazały, że dzieci matek z depresją są narażone na większe ryzyko wystąpienia zaburzeń emocjonalnych, takich jak lęk czy depresja, a także zaburzeń poznawczych i behawioralnych4. Długo utrzymująca się depresja matki może również wpłynąć na jakość opieki nad dzieckiem, co może prowadzić do dalszych trudności w rozwoju dziecka, takich jak problemy ze zdrowiem psychicznym, kształtowaniem umiejętności społecznych, czy adaptacją w szkole.


Bezpieczeństwo TMS

Przezczaszkowa stymulacja magnetyczna (TMS) jest zaawansowaną metodą terapeutyczną stosowaną w leczeniu depresji. Opiera się ona na wykorzystaniu skoncentrowanego pola magnetycznego do selektywnej stymulacji wybranych obszarów mózgu zaangażowanych w regulację nastroju5. W odróżnieniu od innych metod, takich jak farmakoterapia czy elektrowstrząsy, TMS nie wpływa na cały organizm pacjenta, a jego oddziaływanie koncentruje się jedynie na stymulowanym obszarze mózgu6. Badania naukowe wykazały, że TMS jest metodą bezpieczną dla płodu podczas ciąży i nie prowadzi do zwiększonego ryzyka poronienia, występowania wad wrodzonych czy zaburzeń neurologicznych u potomstwa7. W związku z tym TMS może być stosowany jako skuteczna i bezpieczna alternatywa dla tradycyjnych metod leczenia depresji u kobiet ciężarnych. Szczególnie w przypadkach, gdy farmakoterapia jest niewystarczająco skuteczna lub istnieją przeciwwskazania do jej zastosowania. Zastosowanie TMS może przyczynić się do ograniczenia potencjalnego ryzyka związanego z działaniami niepożądanymi innych metod terapeutycznych, co ma istotne znaczenie dla zdrowia zarówno matek, jak i ich dzieci.


Podsumowanie

Przezczaszkowa stymulacja magnetyczna (TMS) ma udowodnioną skuteczność w leczeniu depresji. Badania kliniczne wykazały, że TMS może prowadzić do znacznego zmniejszenia objawów depresji u większości pacjentów, nawet u tych, którzy nie odpowiadają na tradycyjne leczenie farmakologiczne8. Ponadto TMS może przynieść korzyści w długotrwałym leczeniu depresji, utrzymując efekty terapeutyczne po zakończeniu serii zabiegów. Leczenie metodą TMS może również odbywać się w okresie karmienia piersią, nie wpływając negatywnie na jakość mleka matki ani zdrowie dziecka.

Podstawą skutecznego leczenia depresji w ciąży i depresji poporodowej jest świadomość i współpraca matki z zespołem terapeutycznym. W razie wątpliwości niezbędna jest konsultacja z lekarzem psychiatrą, który może ocenić, czy TMS jest odpowiednią metodą leczenia depresji w konkretnym przypadku. Ostateczna decyzja o wyborze metody leczenia powinna być podejmowana indywidualnie przez każdą pacjentkę, w ścisłym dialogu z jej lekarzem, z uwzględnieniem wszystkich zalet i potencjalnych ryzyk różnych dostępnych opcji terapeutycznych.

Przezczaszkowa stymulacja magnetyczna
Stymulator TMS
Stymulator TMS
Stymulacja TMS




PRZYPISY

1 - Perinatal depression: a systematic review of prevalence and incidence.
Gavin NI, Gaynes BN, Lohr KN, Meltzer-Brody S, Gartlehner G, Swinson T.
Obstet Gynecol. 2005 Nov;106(5 Pt 1):1071-83. doi: 10.1097/01.AOG.0000183597.31630.db. PMID: 16260528.

2 - Depression during Pregnancy: Overview of Clinical Factors. Clin Drug Investig.
Bennett HA, Einarson A, Taddio A, Koren G, Einarson TR.
2004;24(3):157-79. doi: 10.2165/00044011-200424030-00004. PMID: 17516702.

3 - Postpartum depression: current status and future directions.
O'Hara MW, McCabe JE.
Annu Rev Clin Psychol. 2013;9:379-407. doi: 10.1146/annurev-clinpsy-050212-185612. Epub 2013 Feb 1. PMID: 23394227.

4 - Antenatal maternal stress and long-term effects on child neurodevelopment: how and why?
Talge NM, Neal C, Glover V
J Child Psychol Psychiatry. 2007 Mar-Apr;48(3-4):245-61. doi: 10.1111/j.1469-7610.2006.01714.x. PMID: 17355398.

5 - Non-invasive magnetic stimulation of human motor cortex.
Barker AT, Jalinous R, Freeston IL.
Lancet. 1985 May 11;1(8437):1106-7. doi: 10.1016/s0140-6736(85)92413-4. PMID: 2860322.

6 - Transcranial magnetic stimulation: a primer.
Hallett M.
Transcranial magnetic stimulation: a primer. Neuron. 2007 Jul 19;55(2):187-99. doi: 10.1016/j.neuron.2007.06.026. PMID: 17640522.

7 - Transcranial Magnetic Stimulation (TMS) during pregnancy: a fetal risk factor.
Pridmore S, Turnier-Shea Y, Rybak M, Pridmore W.
Australas Psychiatry. 2021 Apr;29(2):226-229. doi: 10.1177/1039856221992636. Epub 2021 Mar 2. PMID: 33653123.

8 - Daily left prefrontal transcranial magnetic stimulation therapy for major depressive disorder: a sham-controlled randomized trial.
George MS, Lisanby SH, Avery D, McDonald WM, Durkalski V, Pavlicova M, Anderson B, Nahas Z, Bulow P, Zarkowski P, Holtzheimer PE 3rd, Schwartz T, Sackeim HA.
Arch Gen Psychiatry. 2010 May;67(5):507-16. doi: 10.1001/archgenpsychiatry.2010.46. PMID: 20439832.